Μια επίκαιρη ερώτηση του βουλευτή της Δημοκρατικής Αριστεράς, Θωμά Ψύρρα, προς τους Υπουργούς Παιδείας & Θρησκευμάτων, Πολιτισμού & Αθλητισμού και Οικονομικών σχετικά με την κρίση που κτυπά το βιβλίο και τα μέτρα για την ενίσχυσή του έδωσε την αφορμή να προκύψει μια ιδέα ενίσχυσης των δημόσιων βιβλιοθηκών μέσα από την ίση μεταχείριση των πωλήσεων βιβλίου.
Η κρίση στον κλάδο του βιβλίου είναι οξύτατη και πολλά βιβλιοπωλεία ήδη έχουν κατεβάσει τα ρολά. Αν δεν ληφθούν εγκαίρως μέτρα ενίσχυσης της βιβλιοφιλίας και της αγοράς, η κατάσταση θα χειροτερεύσει με αποτέλεσμα να επιβιώσουν μόνο λίγες μεγάλες επιχειρήσεις με συνέπεια την ολιγοπώληση της αγοράς και την ομηρία των καταναλωτών. Δεν είναι καθόλου άσχετη με την κρίση η κατάργηση του ΕΚΕΒΙ και οι σκληρές αντιπαραθέσεις που ξέσπασαν στον κλάδο σχετικά με τις επιλογές των βιβλίων που θα προωθηθούν στα σχολεία.
Για την κατάσταση στον χώρο του βιβλίου το Μέλος του ΔΣ του ΕΕΑ κ. Γιώργος Φλωράς δήλωσε στο www.eea.gr:
Τα προβλήματα στον χώρο του βιβλίου δυστυχώς έχουν οξυνθεί επικίνδυνα. Ο χώρος μας έζησε επί δεκαετίες με υψηλότατες πιστώσεις οι οποίες κόπηκαν σε ελάχιστο χρονικό διάστημα. Αυτό είχε σαν συνέπεια να πάθουν σοκ τα βιβλιοπωλεία, από την μείωση της πίστωσης, και με την σειρά τους οι εκδοτικοί οίκοι. Το βιβλίο είναι ένα προϊόν που στηρίζεται στην πίστωση αφού ο πελάτης αγοράζει 8 στα 10 βιβλία με βάση αυτά που βλέπει στο ράφι του βιβλιοπωλείου.
Ο κλάδος δέχτηκε ένα τρομερό πλήγμα από το καρτέλ που λειτούργησε επί μια δεκαετία στο ξενόγλωσσο βιβλίο. Το καρτέλ τσάκισε τα κέρδη των βιβλιοπωλείων σε ένα προϊόν που αποτελεί το 20%-30% του τζίρου κάθε μαγαζιού (κατά μέσο όρο). Και σαν να μην έφτανε αυτό οι δυο χονδρέμποροι που αποτελούσαν το «προστατευμένο» από την Πολιτεία καρτέλ έκλεισαν φεσώνοντας βιβλιοπώλες και εκδότες με δεκάδες εκατομμύρια ευρώ. Ειδικά τους βιβλιοπώλες, οδηγούν σε κλείσιμο εκατοντάδες βιβλιοπωλεία, αφού άρπαξαν επιταγές για υποτιθέμενες μελλοντικές αγορές, τις προεισέπραξαν από τις τράπεζες και εξαφανίστηκαν (ο ένας από τους δυο χονδρέμπορους).
Κατά τα άλλα βλέπουμε ένα θέατρο του παραλόγου για το ζήτημα του ΕΚΕΒΙ αντί οι φορείς της Πολιτείας να ασχοληθούν ουσιαστικά με το βιβλίο. Ιδέες και προτάσεις από τον κλάδο υπάρχουν, αυτιά για να τις ακούσουν και μυαλά για να τις εφαρμόσουν δυστυχώς μας λείπουν.
Η ερώτηση
Σύμφωνα με τον βουλευτή κ. Ψύρρα, σε μια εποχή , όπου η κοινωνία πάσχει, η προσπάθεια να στηρίξουμε τη φιλαναγνωσία, είναι μια αξία την οποία πρέπει οπωσδήποτε όλοι να βοηθήσουμε να περπατήσει.
Τα ερωτήματα που έθεσε ο κ Ψύρρας προς τον υπουργό Παιδείας ήταν τα ακόλουθα:
1) εάν σκοπεύουν να μειώσουν τα ταχυδρομικά τέλη για αποστολή βιβλίων, ώστε να μη μετακυλίεται το ταχυδρομικό κόστος στον καταναλωτή
2) εάν σκοπεύουν ο ΦΠΑ των ηλεκτρονικών βιβλίων να εξομοιωθεί με τον ΦΠΑ των τυπωμένων βιβλίων
3) εάν σκοπεύουν, προκειμένου να διευκολύνουν τους εκδότες, να επιστραφεί ο ΦΠΑ που τους χρωστάει το κράτος ή έστω να υπάρξει συμψηφισμός των εκατέρωθεν οφειλόμενων
4) εάν σκοπεύουν ενεργώντας καινοτόμα, ο ΦΠΑ που εισπράττεται από την πώληση των βιβλίων να χρησιμοποιείται ως πόρος αποκλειστικά για την ενίσχυση και τον εμπλουτισμό των σχολικών και των δημοσίων βιβλιοθηκών
Η απάντηση
Στην απάντησή του ο Υφυπουργός Οικονομικών, κ. Γιώργος Μαυραγάνης, τόνισε ότι «σε ότι αφορά τους συμψηφισμούς υπάρχει διαδικασία που προβλέπεται από τη νομοθεσία και μελετάται και ακόμα περαιτέρω βελτίωσή της. Συνεπώς, εάν υπάρχει θέμα εκατέρωθεν υποχρεώσεων, σύμφωνα με τον Υφυπουργό, αυτές μπορούν να συμψηφιστούν . Μέχρι 30.000 ΦΠΑ επιστρέφεται χωρίς έλεγχο, μεγαλύτερα ποσά μετά από προσωρινό έλεγχο. Υπάρχουν μερικές καθυστερήσεις, οι οποίες θα αντιμετωπιστούν με τη συγχώνευση των ΔΟΥ και με την ύπαρξη περισσοτέρων υπαλλήλων σε κεντρικές ΔΟΥ. Αλλά θα ήθελα να πω ότι αυτή τη στιγμή υπάρχει διαδικασία συμψηφισμού».
Επιπλέον, ο Υφυπουργός δήλωσε ότι «προωθείται αυτοματοποιημένος τρόπος επεξεργασίας των αιτήσεων επιστροφής ΦΠΑ με ηλεκτρονικό τρόπο από τη Γενική Γραμματεία πληροφοριακών συστημάτων , διαδικασία η οποία πρόκειται να τεθεί σύντομα σε πλήρη εφαρμογή με τις απαραίτητες προσαρμογές των πληροφοριακών συστημάτων».
Αναφορικά με το θέμα του ΦΠΑ, ο Υφυπουργός τόνισε ότι «δυστυχώς η πώληση βιβλίων ηλεκτρονικά θεωρείται ηλεκτρονικά παρεχόμενη υπηρεσία , υπάγεται στον κανονικό συντελεστή κ τα ηλεκτρονικά βιβλία δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα τρία της κοινοτικής οδηγίας του ΦΠΑ και από εκεί προκαλείται το πρόβλημα με τη διαφορά των συντελεστών. Συνεπώς, υπάρχει και θέμα κοινοτικού περιορισμού».
Κατά τη δευτερολογία του, ο βουλευτής τόνισε ότι « ο ΦΠΑ για το ηλεκτρονικό βιβλίο σε επίπεδο Ευρώπης το αποφασίζουν οι Βρυξέλλες και είναι 23%. Η Γαλλία του Σαρκοζί το επέβαλε μονομερώς και μετά ακολούθησε το Λουξεμβούργο. Στη δε Νορβηγία ο ΦΠΑ, που προκύπτει από την πώληση βιβλίων στα βιβλιοπωλεία, μετατρέπεται σε πόρο των δημόσιων και ιδιωτικών βιβλιοθηκών. Πρόκειται για μια καλή ιδέα να ξεπεράσουμε τα προβλήματα από την έλλειψη της χρηματοδότησης των δημόσιων και σχολικών βιβλιοθηκών που σε πολλές περιπτώσεις έχουν κ έλλειψη τίτλων , αλλά και πόρων».
Τέλος, ο Υφυπουργός υπογράμμισε ότι πρόκειται για ιδέα που μπορεί να βοηθήσει την επιχειρηματικότητα, τον πολιτισμό και την παιδεία και ότι είναι διατεθειμένος να συζητήσει, εάν και πως μπορεί να προχωρήσει αυτή η ιδέα.