Προβληματισμός για την ανάπτυξη

Υποχωρεί η επιχειρηματική εμπιστοσύνη

Είναι ορθή η ακολουθούμενη οικονομική πολιτική; Πόσο επηρεάζει τις επιχειρήσεις η επίτευξη υπερπλεονασμάτων; Υπάρχει τελικά υπερφορολόγηση και πού στοχεύει; Το διεθνές περιβάλλον επιδεινώνεται ή πρόκειται για τις συνήθεις αναταράξεις; 

Αυτά είναι μόνο μερικά από τα ερωτήματα, που τίθενται αυτή την περίοδο στην επιχειρηματική κοινότητα- και όχι μόνο- αντανακλώντας ένα γενικότερο προβληματισμό. Σύμφωνα με το ΣΕΒ, αν και η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε φάση ανάκαμψης, η ανάκαμψη δεν επιταχύνεται επαρκώς, με αποτέλεσμα οι διεθνείς οργανισμοί να προβλέπουν μεσοπρόθεσμα σχετικά μέτριους ρυθμούς ανάπτυξης γύρω στο 2%. Το ακολουθούμενο μίγμα πολιτικής στηρίζεται σε υπερβολικό βαθμό στη διατήρηση του φορολογικού βάρους της ιδιωτικής οικονομίας σε υψηλά επίπεδα και της μετατόπισης πόρων όχι σε επενδύσεις (καθώς περικόπτεται και ο προϋπολογισμός δημοσίων επενδύσεων), αλλά στην κατανάλωση μέσω κοινωνικών παροχών. Οι παρεμβάσεις αυτές δεν διαθέτουν το αναγκαίο ισχυρό αναπτυξιακό αποτύπωμα. Οι οικονομικά ασθενέστεροι δεν μπορούν να στηρίζονται σε μόνιμη βάση σε κοινωνικά επιδόματα, που χρηματοδοτούνται με την υπερφορολόγηση της εργασίας και της επιχειρηματικότητας. Πρέπει να έχουν αξιοπρεπείς δουλειές και μισθούς. Και αυτό μόνο με επενδύσεις επιτυγχάνεται.

Ειδικά όσον αφορά στην ιδιωτική κατανάλωση, που βοήθησε έτσι ώστε το ΑΕΠ να τρέξει με ταχύτερους ρυθμούς τα δύό πρώτα τρίμηνα, σύμφωνα με πρόσφατη αναθεώρηση των εθνικών λογαριασμών, το ΑΕΠ αυξήθηκε το 2017 κατά +1,5%, αντί +1,4%, κυρίως λόγω αλλαγών στους αποπληθωριστές ιδιωτικής κατανάλωσης. Έτσι, η ιδιωτική κατανάλωση αυξήθηκε κατά +0,9% το 2017, έναντι +0,1% σύμφωνα με προηγούμενες εκτιμήσεις. Με βάση τις αναθεωρήσεις αυτές, η περαιτέρω άνοδος της ιδιωτικής κατανάλωσης κατά +0,8% το 2018 και +0,9% το 2019 θα είναι δύσκολο να πραγματοποιηθεί, αφενός λόγω της επίδρασης βάσης, καθώς οι μετρήσεις του 2018 συγκρίνονται πλέον με τα υψηλότερα μεγέθη του 2017, και αφετέρου εξαιτίας της συνέχισης της υπερφορολόγησης.

Το οικονομικό κλίμα παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητο τον Οκτώβριο του 2018, με την καταναλωτική εμπιστοσύνη να βελτιώνεται αισθητά, την ώρα όμως που οι προσοδκίες των επιχειρήσεων, ιδίως στη βιομηχανία, συνεχίζουν να κινούνται πτωτικά, ακολουθώντας τις τάσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Ταυτόχρονα, ο ρυθμός αύξησης των εξαγωγών παρουσιάζει αποδυνάμωση, ενώ η σημαντική άνοδος του τουρισμού επηρεάζει θετικά την απασχόληση και το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών.