Συνάντηση κατ’ ιδίαν … με τον Σπύρο Βάκκα

Σπύρος Βάκκας, 

Πρόεδρος της Επιτροπής Ανωτέρων Επαγγελματικών

 & Αναγνωρισμένων Ερασιτεχνικών Σχολών Χορού  του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών:

«Ο χορός δεν μπορεί να λειτουργεί στο χάος»

 

Η στήλη «Συναντήσεις κατ’ ιδίαν» του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών συνεχίζει και το 2026 να δίνει βήμα σε ουσιαστικό διάλογο με θεσμικούς εκπροσώπους επαγγελματικών κλάδων. Στην πρώτη συνάντηση του νέου χρόνου, ο δημοσιογράφος Λάμπρος Ρόδης συνομιλεί με τον Σπύρο Βάκκα, Πρόεδρο της Επιτροπής Ανωτέρων Επαγγελματικών και Αναγνωρισμένων Ερασιτεχνικών Σχολών Χορού του Ε.Ε.Α. και Πρόεδρο του Σωματείου Ιδιοκτητών Σχολών Χορού Ελλάδος (Σ.Ι.Σ.Χ.Ε.), το μεγαλύτερο και αρχαιότερο σωματείο του κλάδου σε πανελλαδικό επίπεδο. Η συζήτηση ανέδειξε ένα θολό και απαρχαιωμένο θεσμικό πλαίσιο, αλλά και την ανάγκη για σαφείς κανόνες, ισονομία, ασφάλεια για τα παιδιά και ουσιαστική αναβάθμιση της χορευτικής εκπαίδευσης στην Ελλάδα.

 

κύριε Βάκκα, ας ξεκινήσουμε από τα βασικά. Τι είναι η Επιτροπή Ανωτέρων Επαγγελματικών και Αναγνωρισμένων Ερασιτεχνικών Σχολών Χορού και ποιος είναι ο ρόλος της;

 

Η Επιτροπή συστάθηκε με βασικό σκοπό να αναδείξει τα ζητήματα και τα προβλήματα των αναγνωρισμένων σχολών χορού και να εντείνει τις προσπάθειες για την επίλυσή τους. Λειτουργεί ως θεσμικός πυλώνας εκπροσώπησης ενός κλάδου που αφορά άμεσα την εκπαίδευση, τον πολιτισμό και την επαγγελματική κατάρτιση. Οι στόχοι μας είναι εκπαιδευτικοί, επαγγελματικοί και ακαδημαϊκοί: συνεχής επιμόρφωση, δημοκρατικός διάλογος, συνεργασία με τα συναρμόδια υπουργεία και, κυρίως, η ανάγκη να ξεκαθαρίσει επιτέλους το θεσμικό πλαίσιο μέσα στο οποίο λειτουργούν οι σχολές χορού.

 

Όταν μιλάμε για «αναγνωρισμένες σχολές χορού», τι ακριβώς εννοούμε;

 

Αναγνωρισμένη σχολή χορού είναι εκείνη που έχει λάβει άδεια λειτουργίας από το κράτος. Αρχικά η αρμοδιότητα ανήκε στο Υπουργείο Πολιτισμού και στη συνέχεια μεταβιβάστηκε στις Περιφέρειες. Η άδεια αυτή χορηγείται μετά από αυστηρό κτιριολογικό και εκπαιδευτικό έλεγχο, βάσει συγκεκριμένων προϋποθέσεων που ορίζει ο νόμος. Το πρόβλημα είναι ότι ο νόμος που διέπει τις αναγνωρισμένες σχολές χορού χρονολογείται από το 1981 και τα προεδρικά διατάγματα από το 1983. Βρισκόμαστε στο 2026 και το πλαίσιο αυτό δεν έχει επικαιροποιηθεί ποτέ. Όλες οι υπόλοιπες σχολές που λειτουργούν χωρίς αυτή την άδεια δεν είναι αναγνωρισμένες. Δεν έχουν υποστεί ουσιαστικό έλεγχο ούτε ως προς την ασφάλεια των χώρων ούτε ως προς τα προσόντα των διδασκόντων. Παρ’ όλα αυτά, πολλές διδάσκουν μπαλέτο και σύγχρονο χορό με διαφορετικές ονομασίες, γεγονός που δημιουργεί σοβαρά προβλήματα. Για τις Ανώτερες Επαγγελματικές Σχολές Χορού εποπτικός φορέας επί της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι το Υπουργείο Πολιτισμού.

 

Μιλάμε, λοιπόν, για ένα χαοτικό τοπίο;

 

Δυστυχώς, ναι. Υπάρχουν σχολές που ξεφυτρώνουν χωρίς κανέναν απολύτως έλεγχο. Κανένας φορέας δεν πιστοποιεί ότι ο χώρος είναι ασφαλής για να μπουν παιδιά, κανείς δεν ελέγχει αν ο δάσκαλος διαθέτει αναγνωρισμένο δίπλωμα. Αυτό δεν αφορά μόνο τον επαγγελματικό κλάδο. Αφορά την ασφάλεια, τη σωματική ακεραιότητα και τον ψυχισμό των παιδιών.

 

Το πρόβλημα έχει και επαγγελματική και εκπαιδευτική διάσταση.

 

Ακριβώς. Από τη μία υπάρχει ξεκάθαρος αθέμιτος ανταγωνισμός. Μια αναγνωρισμένη σχολή χορού επενδύει σημαντικά ποσά για να πληροί όλες τις προϋποθέσεις. Όταν δίπλα της λειτουργεί ένας ανεξέλεγκτος χώρος χωρίς άδεια ή ευθύνη, δημιουργείται τεράστια ανισορροπία. Από την άλλη, το εκπαιδευτικό σκέλος είναι εξίσου κρίσιμο. Μιλάμε για σώματα παιδιών, για ανάπτυξη, για τραυματισμούς, για ψυχισμό. Δεν μπορεί να θεωρείται δευτερεύον. Όπως ένας γονιός αναζητά το καλύτερο σχολείο για το παιδί του, έτσι οφείλει να αντιμετωπίζει και τη χορευτική εκπαίδευση.

 

Πώς μπορεί ένας γονιός να διαπιστώσει αν μια σχολή είναι πράγματι αναγνωρισμένη;

 

Ο πιο απλός τρόπος είναι να ζητήσει να δει την άδεια λειτουργίας, η οποία οφείλει να είναι αναρτημένη στον χώρο. Επίσης, μπορεί να ελέγξει αν η σχολή είναι μέλος του Σωματείου Ιδιοκτητών Σχολών Χορού Ελλάδος. Στο sisxe.com υπάρχει δημόσιο μητρώο με τα μέλη μας, ανά Περιφέρεια, Δήμο, πόλη. Για να γίνει μια σχολή μέλος του Σ.Ι.Σ.Χ.Ε., έχει προηγηθεί αυστηρός έλεγχος άδειας και διπλωμάτων διδασκαλίας. Προτρέπουμε κάθε γονιό να ρωτά: είναι ο χώρος αδειοδοτημένος; ο άνθρωπος που διδάσκει το παιδί μου έχει αναγνωρισμένο δίπλωμα; Αυτά είναι αυτονόητα ερωτήματα.

 

Υπάρχει σήμερα πολιτική βούληση για αλλαγή του θεσμικού πλαισίου;

 

Ως Σ.Ι.Σ.Χ.Ε. έχουμε προχωρήσει εδώ και χρόνια σε συστηματικές παρεμβάσεις. Έχουμε καταθέσει υπομνήματα και συγκεκριμένη τροπολογία, την οποία έχουμε πρωτοκολλήσει σε συνεργασία με τις Περιφέρειες Αττικής και Κεντρικής Μακεδονίας. Δεν ζητάμε να κλείσει κανείς. Ζητάμε να ισχύσουν οι ίδιοι κανόνες για όλους. Να αδειοδοτηθούν οι χώροι, να είναι ασφαλείς, να υπάρχει έλεγχος. Αυτό είναι αδιαπραγμάτευτο. Αυτό που απαιτείται πλέον είναι πολιτική απόφαση.

Πέρα από το θεσμικό ζήτημα, ποιες είναι οι βασικές προτεραιότητες της Επιτροπής;

 

Η συνεχής επιμόρφωση. Σεμινάρια στον έντεχνο χορό, στον σύγχρονο και στον κλασικό, επιμορφωτικά προγράμματα για σπουδαστές επαγγελματικών σχολών, εκπαιδευτικούς και ιδιοκτήτες σχολών. Παράλληλα, επιδιώκουμε τη δημιουργία μητρώου ώστε να γνωρίζουμε το πραγματικό μέγεθος του κλάδου, καθώς και τη διεξαγωγή ερευνών για το πώς ενημερώνεται το κοινό σήμερα και πώς επηρεάζονται τα νέα παιδιά από τις ψηφιακές πλατφόρμες και το περιβάλλον του AI.

 

Υπάρχει σήμερα καλλιτεχνική παρουσία του χορού στην Ελλάδα;

 

Υπάρχει, αλλά όχι στον βαθμό που θα θέλαμε. Στον κινηματογράφο είναι περιορισμένη, κυρίως λόγω έλλειψης μεγάλων παραγωγών. Στο θέατρο η παρουσία είναι σαφώς μεγαλύτερη. Ως Σ.Ι.Σ.Χ.Ε. εδώ και 18 χρόνια διοργανώνουμε το Φιλανθρωπικό Γκαλά Χορού. Φέτος συμμετείχαν 110 αναγνωρισμένες σχολές χορού από όλη την Ελλάδα και 1.250 χορευτές, σε πέντε παραστάσεις στην Αθήνα, με πλήρη διαφάνεια στη διάθεση των εσόδων.

 

Και το Φεστιβάλ Κλασικού και Νεοκλασικού Χορού;

 

Ήταν ένα όραμα που υλοποιήθηκε με τη στήριξη του Δήμου Αθηναίων και του ΟΠΑΝΔΑ. Με δωρεάν παραχώρηση του Θεάτρου Ολύμπια διοργανώσαμε το πρώτο φεστιβάλ με ελεύθερη είσοδο για το κοινό και χωρίς καμία οικονομική επιβάρυνση για τους συμμετέχοντες. Το δεύτερο φεστιβάλ θα πραγματοποιηθεί στις 17, 18 και 19 Μαΐου 2026, και πάλι στο Θέατρο Ολύμπια. Στόχος μας είναι ο κόσμος να δει τι σημαίνει πραγματική εκπαίδευση στον χορό και τι παράγεται στις αναγνωρισμένες σχολές.

 

Κλείνοντας, πώς θα θέλατε να κλείσει το 2026;

 

Το 2025 έκλεισε με μια ιστορική απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας που δικαίωσε τους καλλιτέχνες και ανέδειξε ένα σοβαρό νομοθετικό έλλειμμα δεκαετιών. Ως Σ.Ι.Σ.Χ.Ε. συμμετείχαμε θεσμικά και νομικά σε αυτή τη διαδικασία και είμαστε περήφανοι γι’ αυτό. Εύχομαι το 2026 να κλείσει με την επικαιροποίηση της νομοθεσίας για τις σχολές χορού, μετά από 45 χρόνια. Θα είναι μια εξέλιξη θετική για τον κλάδο, για τους επαγγελματίες, αλλά κυρίως για τα παιδιά και τους γονείς που μας εμπιστεύονται. Προς αυτή την κατεύθυνση θα εργαστούμε.