Γ. Χατζηθεοδοσίου στην "ΑΞΙΑ": Η εικόνα της αγοράς την εορταστική περίοδο δεν προκαλεί ικανοποίηση στους μικρομεσαίους

Άρθρο του Γιάννη Χατζηθεοδοσίου, Προέδρου του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών και Επίτιμου Διδάκτορα του Πανεπιστημίου Πειραιά και του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, στην εφημερίδα “ΑΞΙΑ” (03/01/2026).

Η εορταστική περίοδος αποτελεί διαχρονικά ένα κρίσιμο τεστ για την ελληνική αγορά και ιδιαίτερα για το λιανικό εμπόριο. Φέτος, τα πρώτα στοιχεία και η συνολική εικόνα που διαμορφώνεται δείχνουν ότι η κίνηση κινείται περίπου στα ίδια επίπεδα με το 2024, χωρίς ιδιαίτερες θετικές ή αρνητικές εκπλήξεις. Αυτό, ωστόσο, δεν μπορεί να θεωρηθεί επιτυχία, καθώς οι προσδοκίες των μικρομεσαίων επιχειρήσεων ήταν υψηλότερες, δεδομένων των συσσωρευμένων πιέσεων που δέχονται τα τελευταία χρόνια.

Η συμπεριφορά των καταναλωτών παραμένει έντονα επηρεασμένη από τη μειωμένη αγοραστική τους δύναμη. Η ακρίβεια σε βασικά αγαθά περιορίζει σημαντικά τον διαθέσιμο οικογενειακό προϋπολογισμό, με αποτέλεσμα οι αγορές να γίνονται με μεγαλύτερη προσοχή και να στρέφονται κυρίως σε φθηνότερες επιλογές. Οι καταναλωτές δεν στερούνται απαραίτητα τις εορταστικές αγορές, αλλά επιλέγουν με αυστηρά οικονομικά κριτήρια.

Όπως και την προηγούμενη χρονιά, έτσι και φέτος, οι κλάδοι που φαίνεται να κινούνται περισσότερο κατά την εορταστική περίοδο είναι εκείνοι των τροφίμων και ποτών, της ένδυσης, της υπόδησης, των ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών ειδών, καθώς και των παιχνιδιών. Πρόκειται για τομείς που συνδέονται άμεσα με τις ανάγκες και τις παραδόσεις των ημερών, ωστόσο ακόμη και σε αυτούς η αύξηση του τζίρου δεν είναι τέτοια που να δημιουργεί αίσθημα αισιοδοξίας στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα που αντιμετωπίζει σήμερα η εγχώρια μικρομεσαία επιχειρηματικότητα είναι η ολοένα και μεγαλύτερη διείσδυση των ξένων, κυρίως ασιατικών, ηλεκτρονικών πλατφορμών. Εκτιμάται ότι το μερίδιό τους αγγίζει πλέον το 17% της αγοράς. Οι αγορές αυτές είναι αφορολόγητες και χωρίς ΦΠΑ, γεγονός που όχι μόνο πλήττει τον ανταγωνισμό, αλλά στερεί και πολύτιμα έσοδα από το Δημόσιο. Πάγια θέση του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών είναι η επιβολή ενός ποσοστιαίου τέλους επί του ύψους των αγορών και όχι απλώς μιας οριζόντιας χρέωσης ανά πακέτο, ώστε να μειωθεί το υφιστάμενο χάσμα. Παράλληλα, όλα δείχνουν ότι και οι μεγάλες αλυσίδες καταφέρνουν να απορροφούν μεγαλύτερο μέρος της καταναλωτικής δαπάνης σε σχέση με τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Για τις ελληνικές ΜμΕ, το ζητούμενο δεν είναι μόνο η αύξηση του τζίρου, αλλά κυρίως η βελτίωση της σχέσης ανάμεσα στις εισπράξεις και το λειτουργικό κόστος. Ένα κόστος που παραμένει ιδιαίτερα υψηλό λόγω της ακρίβειας, των τιμών ενέργειας και των αυξημένων ενοικίων. Υπό αυτές τις συνθήκες, δεν υπάρχει πραγματική ικανοποίηση στον χώρο του λιανικού εμπορίου.

Είναι σαφές ότι καλύτερες ημέρες δεν θα έρθουν χωρίς την εφαρμογή στοχευμένων πολιτικών που στηρίζουν ουσιαστικά τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και αντιμετωπίζουν τα φαινόμενα ολιγοπωλίων και καρτέλ. Μόνο με ισονομία και οικονομική δικαιοσύνη, τόσο στις υποχρεώσεις όσο και στις ενισχύσεις, μπορεί να διαμορφωθεί