Αποδεικτικό ασφαλιστικής ενημερότητας και βεβαίωση οφειλής e-ΕΦΚΑ – Που απαιτείται

Γράφει ο Στάθης Δημ. Σταματελόπουλος, Νομικός Συνεργάτης Ε.Ε.Α.

---

Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β 1559/24-4-2020 η υπ. αριθμ. 15435/913/16-4-2020 απόφαση του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, για τη Διαδικασία χορήγησης και το περιεχόμενο του Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας και της Βεβαίωσης Οφειλής του e-Ε.Φ.Κ.Α. Ειδικότερα, η ως άνω απόφαση προβλέπει αναλυτικά τις πράξεις και τις συναλλαγές, στις οποίες είναι απαραίτητη η προσκόμιση αποδεικτικού ασφαλιστικής ενημερότητας:  Έτσι και σύμφωνα με τα οριζόμενα στην ως άνω απόφαση, η προσκόμιση αποδεικτικού ασφαλιστικής ενημερότητας e-Ε.Φ.Κ.Α. απαιτείται στις ακόλουθες περιπτώσεις:

1. Για την εξόφληση τίτλων πληρωμής, ή την είσπραξη όλων των εκκαθαρισμένων απαιτήσεων των επιχειρήσεων από το Δημόσιο και τους φορείς Γενικής Κυβέρνησης, όπως καθορίζονται από την εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία, καθώς και από αυτούς, που ενεργούν πληρωμές με εντολή, ή εξουσιοδότησή τους, εφόσον το ακαθάριστο ποσό του κάθε τίτλου, ή της κάθε εκκαθαρισμένης απαίτησης υπερβαίνει τις τρεις χιλιάδες (3.000) Ευρώ. Οι διατάξεις του εδαφίου ε΄ της παραγράφου 5 του άρθρου 8 του α. ν. 1846/1951 (Α΄ 179), όπως κάθε φορά ισχύουν, εξακολουθούν να εφαρμόζονται, όπου απαιτείται Αποδεικτικό Ασφαλιστικής Ενημερότητας, ανεξαρτήτως ποσού.

2. Για τη σύναψη και την ανανέωση συμβάσεων δανείων, πιστώσεων και χρηματοδοτήσεων από τράπεζες και λοιπά πιστωτικά ιδρύματα για ποσό άνω των έξι χιλιάδων (6.000) Ευρώ.

3. Για τη συμμετοχή σε διαγωνισμούς προμηθειών του Δημοσίου και των Ν.Π.Δ.Δ., σύμφωνα με τις διατάξεις του Π.Δ. 394/1996 (Α΄ 275), όπως ισχύουν, ή δημοπρασίες, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 2229/1994 (Α΄ 138), όπως ισχύουν.
4. Για τη συμμετοχή ως μέλος σε κοινοπραξία, ή ως εταίρος σε ομόρρυθμη, ετερόρρυθμη ή περιορισμένης ευθύνης εταιρεία, από το μέλος.

5. Για την απόκτηση αθλητή από Τμήματα Αμειβομένων Αθλητών (Τ.Α.Α.) και τις Αθλητικές Ανώνυμες Εταιρείες (Α.Α.Ε.). Το Αποδεικτικό Ασφαλιστικής Ενημερότητας προσκομίζεται από το Τ.Α.Α. ή την Α.Α.Ε. στην Επιτροπή Επαγγελματικού Αθλητισμού, σύμφωνα με το άρθρο 93 του ν. 2725/1999 (Α΄ 121), όπως ισχύει. Οι Αθλητικές Εταιρείες (Π.Α.Ε., Κ.Α.Ε., κ.λπ.) εκτός από τις δικές τους οφειλές, δεσμεύονται και με αυτές του αντίστοιχου Αθλητικού Σωματείου, ή του Τμήματος Αμειβομένων Αθλητών (ΤΑΑ) από το οποίο προήλθαν, αφού μετά την ίδρυση τους αναλαμβάνουν, χωρίς καμία άλλη διατύπωση, τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους σύμφωνα με το άρθρο 73 παρ. 1 του ν. 2725/1999 (Α΄ 121), όπως ισχύει.

 

6. Για τη μεταβίβαση ακινήτων λόγω πώλησης από το μεταβιβάζοντα και για τη μεταβίβαση λόγω γονικής παροχής, ή δωρεά, από τον παρέχοντα τη γονική παροχή, ή την δωρεά, εφόσον ο μεταβιβάζων, ή ο παρέχων είναι ή ήταν:

α) Φυσικό πρόσωπο υποκείμενο καταβολής ασφαλιστικών εισφορών, ή νομικό πρόσωπο οποιασδήποτε μορφής, κοινωνία αστικού δικαίου, αστική κερδοσκοπική, ή μη, εταιρεία, συμμετοχική, ή αφανής εταιρεία, κοινοπραξία καθώς και φυσικά, ή νομικά πρόσωπα, που συνδέονται με σχέση συνυπευθυνότητας, ή αναδοχής χρεών καθώς και οι κατά νόμο υπεύθυνοι αυτών. β) Φυσικό, ή νομικό πρόσωπο, μέλος αστικής εταιρείας, ομόρρυθμης εταιρείας, ομόρρυθμο μέλος ετερόρρυθμης εταιρείας, διαχειριστής Ε.Π.Ε., διαχειριστής Ι.Κ.Ε. διευθύνων σύμβουλος, πρόεδρος, νόμιμος εκπρόσωπος, εκκαθαριστής, διευθυντής που ασκεί, ή ασκούσε διοίκηση σε Α.Ε., διευθυντής, διαχειριστής, διευθύνων σύμβουλος, πρόεδρος, ή μέλος συνεταιρισμού, ή ένωσης συνεταιρισμών, διευθυντής, διαχειριστής και γενικά εντεταλμένος στη διοίκηση δημόσιας, δημοτικής και κοινοτικής επιχείρησης και εκμετάλλευσης κερδοσκοπικού χαρακτήρα, οποιουδήποτε νομικού προσώπου αλλοδαπής επιχείρησης και αλλοδαπού οργανισμού εγκατεστημένων στην Ελλάδα, ή ημεδαπού, ή αλλοδαπού προσώπου δημοσίου, ή ιδιωτικού δικαίου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα εγκατεστημένου στην Ελλάδα και σε κάθε είδους ιδρύματα. γ) Υποκείμενο καταβολής ασφαλιστικών εισφορών οικοδομικών έργων, οι άδειες των οποίων εκδόθηκαν εντός της τελευταίας εικοσαετίας, από τη σύνταξη της σχετικής συμβολαιογραφικής πράξης.  

7. Για τη σύσταση εμπράγματου δικαιώματος επί ακινήτου από τον παρέχοντα το εμπράγματο δικαίωμα, με την επιφύλαξη του άρθρου 25 του ν. 4611/2019 (Α΄ 73).

 

8. Για τη μεταβίβαση μεταχειρισμένων επαγγελματικών αυτοκινήτων, μηχανοκίνητων θαλασσίων σκαφών άνω των πέντε (5) μέτρων, ελικοπτέρων, ανεμοπτέρων, αεροσκαφών και επαγγελματικών σκαφών αλιείας από τον μεταβιβάζοντα.

 

9. Για να γίνει δεκτός εργολήπτης σε δημοπρασία οποιουδήποτε τεχνικού έργου, όπως ορίζεται στην περίπτωση (θ) του άρθρου 23 του ν. 4611/2019.

  Η προσκόμιση αποδεικτικού ασφαλιστικής ενημερότητας στις περιπτώσεις 4 και 8, κρίνεται αναγκαία, μόνο εφόσον ο υπόχρεος έχει μία από τις περιγραφόμενες στα εδάφια α έως και γ της περίπτωσης 6 του παρόντος άρθρου.   Η έλλειψη των ιδιοτήτων αυτών δηλώνεται με υπεύθυνη δήλωση από το συμβαλλόμενο.   Περιπτώσεις χορήγησης ασφαλιστικής ενημερότητας, που προβλέπονται από ειδικές διατάξεις εξακολουθούν να ισχύουν.   Εξάλλου και σύμφωνα με το άρθρο 2 της ως άνω Υπουργικής Απόφασης προβλέπονται και οι εξής περιπτώσεις απαλλαγής και εξαιρέσεων, όπου δεν απαιτείται η προσκόμιση αποδεικτικού ασφαλιστικής ενημερότητας. Απαλλάσσονται από την υποχρέωση προσκόμισης Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας από τον eΕ.Φ.Κ.Α.:  

1. Οι δικαιούχοι αμοιβών γενικά από παροχή εξαρτημένης εργασίας, συντάξεων, διατροφής, εξόδων νοσηλείας και κηδείας, εφόσον η πληρωμή γίνεται απευθείας στο δικαιούχο, ή σε πρόσωπο νόμιμα εξουσιοδοτημένο.
2. Οι Δημόσιες Υπηρεσίες, τα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου, εκτός των Δήμων, Κοινοτήτων, Νομαρχιακών Αυτοδιοικήσεων, Διαδημοτικών, Δημοτικών και Κοινοτικών Επιχειρήσεων.

 

3. Ιδρύματα που λειτουργούν υπέρ κοινωφελών σκοπών, καταλειπομένων κληρονομιών, κληροδοσιών και δωρεών.

 

4. Η Τράπεζα της Ελλάδας.

 

5. Οι ομογενείς που μετοικούν στην Ελλάδα για την είσπραξη κάθε είδους επιδομάτων περίθαλψης και στέγασης αυτών.

 

6. Ο Σύνδικος της πτώχευσης φυσικού, ή νομικού προσώπου για πράξεις ή συναλλαγές που αφορούν την πτωχευτική περιουσία.

 

7. Κάθε φυσικό πρόσωπο, που δεν έχει τις ιδιότητες των εδαφίων α έως και γ της περίπτωσης 6 του άρθρου 1 της παρούσας.

 

8. Οι εκμισθωτές κινητών και ακινήτων για τη λήψη του μισθώματος, εφόσον δεν έχουν τις ιδιότητες των εδαφίων α έως και γ της περίπτωσης 6 του άρθρου 1 της παρούσας.

 

9. Οι δικαιούχοι στεγαστικών δανείων για την παροχή υποθήκης προς εξασφάλιση των δανείων αυτών.

 

10. Για τη σύσταση υποθήκης υπέρ του Δημοσίου, του τ. Ε.Φ.Κ.Α., του τ. ΕΤΕΑΕΠ (νυν Κλάδος Κύριας και Επικουρικής Ασφάλισης e- Ε.Φ.Κ.Α) και του ΕΔΟΕΑΠ δεν απαιτείται αποδεικτικό ασφαλιστικής ενημερότητας.

 

11. Οι δικαιούχοι επιδότησης – επιχορήγησης από την Ευρωπαϊκή Ένωση, μόνο για την είσπραξη αυτής και όχι της κρατικής συμμετοχής.

 

12. Οι Διοικητές, ή πρόεδροι Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης για τις οφειλές των φορέων που διοικούν σύμφωνα με το άρθρο 44 του ν. 4331/2015 (Α΄ 69).

 

13. Οι ασφαλιστικοί εκκαθαριστές για τα χρέη της ασφαλιστικής επιχείρησης ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσής τους, σύμφωνα με το άρθρο 237 του ν. 4364/2016 (Α΄ 13) .
14. Το Αποδεικτικό Ασφαλιστικής Ενημερότητας δεν απαιτείται κατά την μεταβίβαση ΔΧ αυτοκινήτου στις περιπτώσεις των παραγράφων 5, 6 και 7 του άρθρου 19 του ν. 4530/2018 (Α΄ 59).

 

15. Οι εκκαθαριστές, που ορίζονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 262 του ν. 3463/2006 (Α΄ 114) «Κώδικας Δήμων και Κοινοτήτων», για τα χρέη δημοτικής, ή κοινοτικής επιχείρησης προς το Δημόσιο, ή τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης, ανεξαρτήτως του χρόνου βεβαίωσής τους.

 

16. Όσοι εμπίπτουν στις διατάξεις της παρ. 9 του άρθρου 109 του ν. 3852/2010 (Α΄ 87) .

 

17. Οι ειδικοί διαχειριστές, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 4 του άρθρου 69 του ν. 4307/2014 (Α΄ 246), για τα χρέη της υπό ειδικής διαχείρισης επιχείρησης, ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσής τους και το χρόνο στον οποίο ανάγονται.

 

18. Οι υπό ειδική διαχείριση επιχειρήσεις, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 75 του ν. 4307/2014 (Α΄ 246).

  Στο άρθρο 3 της ως άνω Υπουργικής Απόφασης καθορίζονται οι προϋποθέσεις χορήγησης του Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας και συγκεκριμένα προβλέπεται ότι :  

1. Για τη χορήγηση Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας λαμβάνονται υπόψη οι ασφαλιστικές εισφορές που οφείλονται: α) Από φυσικό πρόσωπο υπόχρεο καταβολής ασφαλιστικών εισφορών λόγω άσκησης ατομικής δραστηριότητας, ή συμμετοχής σε νομικό πρόσωπο, ή εργοδοτικής ιδιότητας, β) Από ομόρρυθμη και ετερόρρυθμη εταιρεία, εταιρεία περιορισμένης ευθύνης, ανώνυμη εταιρεία, κοινοπραξία, συνεταιρισμό, αστική εταιρεία και κοινωνία αστικού δικαίου, ιδιωτική κεφαλαιουχική εταιρεία, μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα νομικά πρόσωπα δημοσίου, ή ιδιωτικού δικαίου, δημόσια, δημοτική, ή κοινοτική επιχείρηση και εκμετάλλευση κερδοσκοπικού χαρακτήρα, οι ληξιπρόθεσμες οφειλές αυτών όσο και οι τυχόν υπάρχουσες οφειλές, για τις οποίες έχουν ευθύνη για την καταβολή τους, σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις, γ) Από ανάδοχο ή εργολάβο έργου που υπάγεται στις διατάξεις του άρθρου 8 παρ. 5 εδαφ. ε του α.ν. 1846/1951, εφόσον προέρχονται από το έργο για το οποίο ζητείται η βεβαίωση, ή την έδρα του αναδόχου.

 

2. Για τη χορήγηση του Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας ηλεκτρονικά, ελέγχονται οι προαναφερόμενες προϋποθέσεις της παρ. 1, με βάση τα τελευταία επεξεργασμένα από το μηχανογραφικό σύστημα στοιχεία. Ο e-Ε.Φ.Κ.Α. διατηρεί το δικαίωμα να αναζητήσει τις εισφορές που διαπιστώνεται από μεταγενέστερο έλεγχο, ή επεξεργασία δεδομένων ότι οφείλονται, ακόμη και αν αφορούν περιόδους ασφάλισης που καλύπτονται από το χορηγηθέν Αποδεικτικό.

 

3. Το Αποδεικτικό Ασφαλιστικής Ενημερότητας του άρθρου 4 και οι Βεβαιώσεις Οφειλής του άρθρου 5 της παρούσας που εκδίδονται είτε διαδικτυακά προς τους πιστοποιημένους φορείς, υπηρεσίες και πρόσωπα είτε αυτόματα μέσω του μηχανογραφικού συστήματος από τις αρμόδιες υπηρεσίες e-Ε.Φ.Κ.Α., φέρουν μοναδικό αναγνωριστικό αριθμό επαλήθευσης, τη μηχανογραφική αποτύπωση της υπογραφής του Προϊσταμένων των οικείων Διευθύνσεων Εισφορών του e- Ε.Φ.Κ.Α. και τη μηχανογραφική αποτύπωση της σφραγίδας της Υπηρεσίας, ενώ αποτελούν δημόσια έγγραφα και γίνονται υποχρεωτικά αποδεκτά από τους φορείς του δημόσιου και του ευρύτερου δημόσιου τομέα, καθώς και από άλλα φυσικά ή νομικά πρόσωπα:

  α) ως ηλεκτρονικά έγγραφα διακινούμενα με χρήση Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών (Τ.Π.Ε.), χωρίς να απαιτείται ηλεκτρονική υπογραφή ή άλλη ηλεκτρονική σφραγίδα,   β) ως έντυπα έγγραφα, εφόσον εκτυπωθούν από τη διαδικτυακή εφαρμογή της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης, χωρίς περαιτέρω διατυπώσεις ή διαδικασία επικύρωσης.   Στο άρθρο 4 της Υπουργικής Απόφασης καθορίζεται το περιεχόμενο του Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας, ενώ στο άρθρο 5 προβλέπεται ότι, αν από τα τηρούμενα στο μηχανογραφικό σύστημα στοιχεία αποδεικνύεται ότι, δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την χορήγηση του σχετικού Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας οι πιστοποιημένοι φορείς, υπηρεσίες και πρόσωπα δύνανται να λαμβάνουν  διαδυκτιακά Βεβαίωση Οφειλής, που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την είσπραξη εκκαθαρισμένων απαιτήσεων, ή την εξόφληση τίτλων πληρωμής, τη μεταβίβαση ακινήτου, ή την σύσταση εμπράγματου δικαιώματος, για την μεταβίβαση αυτοκινήτου ΔΧ και για τη σύναψη και ανανέωση δανείων άνω των έξι (6.000) χιλιάδων Ευρώ.   Τέλος, στο άρθρο 6 της ως άνω απόφασης ορίζεται ότι, η διάρκεια του σχετικού αποδεικτικού ασφαλιστικής ενημερότητας ορίζεται σε έξι μήνες   αν δεν υφίσταται οφειλή ασφαλιστικών εισφορών, σε δύο μήνες αν υφίσταται τέτοια ρυθμισμένη όμως οφειλή, ενώ αν δεν υφίσταται ρύθμιση της οφειλής και σε κάθε άλλη περίπτωση χορήγησης βεβαίωσης οφειλής η διάρκεια ισχύος του αποδεικτικού ορίζεται, ως το τέλος του μήνα έκδοσης του, ανεξάρτητα από την πράξη, ή την συναλλαγή για την οποία εκδίδεται.