Βουλή: Κατατέθηκε το ν/σ για αδήλωτη εργασία-ασφαλιστικές ρυθμίσεις

«Ασφαλιστικές και συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις, Αντιμετώπιση της αδήλωτης εργασίας, Ενίσχυση της προστασίας των εργαζομένων, Επιτροπεία ασυνόδευτων ανηλίκων...

Κατατέθηκε στη Βουλή το νομοσχέδιο του Υπoυργείου Εργασίας για την αδήλωτη εργασία και τις νέες ασφαλιστικές ρυθμίσεις.

Με τις διατάξεις του Μέρους Α' του υπό ψήφιση νόμου «Ασφαλιστικές και συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις, Αντιμετώπιση της αδήλωτης εργασίας, Ενίσχυση της προστασίας των εργαζομένων, Επιτροπεία ασυνόδευτων ανηλίκων και άλλες διατάξεις» ρυθμίζονται τα εξής:

1.α. Αντιμετωπίζεται με ενιαίο τρόπο ο χρόνος έναρξης και λήξης καταβολής σύνταξης λόγω γήρατος, αναπηρίας ή θανάτου για το σύνολο των ασφαλισμένων των ενταχθέντων στον Ενιαίο Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ) φορέων (εφεξής από την πρώτη του επόμενου μήνα υποβολής της αίτησης συνταξιοδότησης αντί για ορισμένες κατηγορίες από την αίτηση ή αποχώρηση από την υπηρεσία και αντίστοιχα στο τέλος του μήνα κατά τον οποίο επέρχεται ο θάνατος του συνταξιούχου αντί της ημερομηνίας θανάτου του συνταξιούχου).
β. Εισάγεται το δικαίωμα μη διακοπής της επαγγελματικής δραστηριότητας μισθωτών ή μη, για την έναρξη καταβολής της σύνταξης. (άρθρο 1)

2. Επανακαθορίζεται η διαδικασία και ο χρόνος έναρξης και διακοπής της ασφάλισης στον Κλάδο Κύριας Ασφάλισης Αγροτών του τ. ΟΓΑ που εντάχθηκε στον ΕΦΚΑ. (άρθρο 2)

3. Προβλέπεται η δυνατότητα διαγραφής ή απαλλαγής τυχόν επιβληθέντων πρόσθετων τελών, τόκων, προσαυξήσεων και επιβαρύνσεων, σύμφωνα με την οριζόμενη διαδικασία, βεβαιωμένων ή μη οφειλών προς πρώην Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης (Φ.Κ.Α.) ή το Δημόσιο, οι οποίες δημιουργήθηκαν λόγω εύλογης αμφιβολίας ως προς την υποχρέωση υπαγωγής ή μη στην παράλληλη ασφάλιση δύο ή περισσότερων πρώην φορέων ασφάλισης ή του Δημοσίου για το χρονικό διάστημα έως 31-12-2016.
Οι εν λόγω ρυθμίσεις εφαρμόζονται σε περιπτώσεις ασφαλισμένων των οποίων οι υποθέσεις βρίσκονται σε οποιοδήποτε στάδιο της διοικητικής διαδικασίας, ακόμη και εάν αυτές έχουν κριθεί από τα αρμόδια όργανα σε πρώτο ή δεύτερο βαθμό. (άρθρο 3)

4. Απαλλάσσονται των επιβληθέντων πρόσθετων τελών, τόκων, προσαυξήσεων και επιβαρύνσεων, βεβαιωμένες ή μη οφειλές προς Φ.Κ.Α., οι οποίες καταλογίστηκαν σε ο.τ.α. σε συνέχεια δικαστικών αποφάσεων που έκριναν ότι απασχολούμενοι σε προγράμματα απόκτησης εργασιακής εμπειρίας σχολικοί φύλακες υπάγονται στην πλήρη ασφάλιση των φορέων αυτών.
Η ρύθμιση αυτή εφαρμόζεται αναλόγως και για βεβαιωμένες ή μη οφειλές προς Φ.Κ.Α., οι οποίες καταλογίστηκαν σε εκκλησιαστικά ν.π.δ.δ. που τελούσαν σε εύλογη αμφιβολία περί την υποχρέωση καταβολής εισφορών λόγω δυσχερώς ερμηνευόμενων νομικών ζητημάτων. (άρθρο 4).
 

ΜΕΡΟΣ Β'
Με τις διατάξεις του Μέρους Β' του υπό ψήφιση νόμου ρυθμίζονται θέματα σχετικά με την προστασία της εργασίας και των εργαζομένων. Ειδικότερα:
1. Επικαιροποιείται το νομικό πλαίσιο της επιβολής προστίμου στον εργοδότη για κάθε αδήλωτο εργαζόμενο, χωρίς προηγούμενη πρόσκλησή του για παροχή εξηγήσεων, με τις κάτωθι προσθήκες:
– Προσαυξάνεται το πρόστιμο σε περίπτωση υποτροπής του εργοδότη.
– Τεκμαίρεται ότι η σχέση εργασίας διήρκεσε τρεις (3) μήνες, εκτός εάν ο εργοδότης ή ο εργαζόμενος αποδείξουν διαφορετικά, και με πράξη του αρμόδιου ασφαλιστικού φορέα καταλογίζεται σε βάρος του εργοδότη το σύνολο των προβλεπόμενων κατά περίπτωση ασφαλιστικών εισφορών.
– Προβλέπεται δυνατότητα μείωσης του προστίμου σε περίπτωση που ο εργοδότης προχωρήσει στην πρόσληψη με σύμβαση εργασίας πλήρους απασχόλησης κατά τα ειδικότερα οριζόμενα. (άρθρα 5-8)

2. Εισάγονται ρυθμίσεις για την ευθύνη αναθέτοντος, εργολάβου και υπεργολάβου έναντι των εργαζομένων, και προβλέπεται ότι σε περίπτωση παράβασης των συγκεκριμένων υποχρεώσεών τους επιβάλλονται οι κυρώσεις του ν. 3996/2011 (χρηματικό πρόστιμο κ.λπ.). (άρθρο 9)
3. α. Θεσπίζεται υποχρέωση του εργοδότη να καταχωρίζει στο πληροφοριακό σύστημα «ΕΡΓΑΝΗ» τους μαθητευόμενους, σπουδαστές και φοιτητές που πραγματοποιούν πρακτική άσκηση ή μαθητεία, καθώς και κάθε μεταβολή της απασχόλησης αυτής, πριν από την έναρξη πραγματοποίησής της. Ο συνολικός αριθμός των μαθητευόμενων, σπουδαστών και φοιτητών που πραγματοποιούν πρακτική άσκηση ή μαθητεία σε τουριστικές επιχειρήσεις δεν επιτρέπεται να υπερβαίνει το 17% του συνολικού προσωπικού κάθε επιχείρησης ή εκμετάλλευσης και σε κάθε περίπτωση τα σαράντα (40) άτομα κ.λπ.
Αρμόδιο όργανο για τον έλεγχο εφαρμογής των προαναφερόμενων είναι το ΣΕΠΕ, το οποίο επιβάλλει σε περίπτωση παράβασής τους τις προβλεπόμενες κυρώσεις.
β. Προβλέπεται η έκδοση υ.α. με τις οποίες θα προσδιορίζονται μεταξύ άλλων ειδικότερα ζητήματα πρόληψης και αντιμετώπισης της θερμικής καταπόνησης των εργαζομένων κατά το θέρος. (άρθρα 10-12)

ΜΕΡΟΣ Γ'
Με τις διατάξεις του Μέρους Γ' του υπό ψήφιση νόμου καθορίζεται το ρυθμιστικό πλαίσιο για την επιτροπεία των ασυνόδευτων ανηλίκων. Συγκεκριμένα μεταξύ άλλων:
1. Καθορίζεται το πεδίο εφαρμογής των διατάξεων του υπό ψήφιση μέρους και ορίζονται τα όργανα υλοποίησης του θεσμού της Επιτροπείας (ο εισαγγελέας ανηλίκων και όπου δεν υπάρχει ο αρμόδιος εισαγγελέας Πρωτοδικών, ο επίτροπος ασυνόδευτου ανηλίκου και το Εποπτικό Συμβούλιο Επιτροπείας Ασυνόδευτων Ανηλίκων). (άρθρα 13-15)
2. Εισάγεται ο θεσμός του επαγγελματία επιτρόπου και καθορίζονται οι αρμοδιότητές του καθώς και το πλαίσιο των ευθυνών που απορρέουν από τις ενέργειές του. (άρθρα 16-18 και 23)
3. Συνιστάται στο Υπουργείο Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Εποπτικό Συμβούλιο Επιτροπείας Ασυνόδευτων Ανηλίκων, αποτελούμενο από τρία (3) μέλη και ορίζονται οι αρμοδιότητές του. Στα μέλη του οργάνου αυτού δεν καταβάλλεται καμία αποζημίωση. (άρθρο 19)
4. α. Προβλέπεται η δυνατότητα διαβίωσης του ασυνόδευτου ανηλίκου σε τρίτους, ήτοι σε κατάλληλο κέντρο φιλοξενίας (ισχύει και σήμερα), είτε σε κατάλληλη μονάδα ημιαυτόνομης διαβίωσης, είτε σε ανάδοχους γονείς.
β. Θεσμοθετείται ο τρόπος αξιολόγησης του βέλτιστου συμφέροντος του ασυνόδευτου ανηλίκου. (άρθρα 20 -22)

5. α. Τηρούνται και λειτουργούν στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ε.Κ.Κ.Α.):
– Μητρώο Ασυνόδευτων Ανηλίκων, ως υποκατηγορία του Εθνικού Μητρώου Παιδικής Προστασίας, στο οποίο καταχωρούνται τα στοιχεία όλων των ασυνόδευτων ανηλίκων που διαβιβάζονται σε αυτό από οποιαδήποτε δημόσια αρχή ή τρίτο.
– Μητρώο Επαγγελματιών Επιτρόπων και Μητρώο Κέντρων Φιλοξενίας Ασυνόδευτων Ανηλίκων, στο οποίο εγγράφονται υποχρεωτικά όλα τα Κέντρα Φιλοξενίας Ασυνόδευτων Ανηλίκων. 
β. Παρατίθενται τα στοιχεία που οφείλεται να καταχωρούνται στα εν λόγω Μητρώα.
γ. Προβλέπεται η έκδοση υπουργικών αποφάσεων, με τις οποίες ρυθμίζονται τεχνικές και λειτουργικές προδιαγραφές των ανωτέρω Μητρώων, καθώς και κάθε άλλο θέμα σχετικά με τη λειτουργία τους. (άρθρα 24 -26)

6. Συνιστάται Διεύθυνση Προστασίας Ασυνόδευτων Ανηλίκων στο Ε.Κ.Κ.Α. και καθορίζεται η οργανική της δομή (αποτελείται από 3 τμήματα) καθώς και οι αρμοδιότητές της. (άρθρο 27)
7. Με κ.υ.α., ορίζονται μεταξύ άλλων, τα απαιτούμενα τυπικά και ουσιαστικά προσόντα που πρέπει να πληρούνται για την επιλογή ενός προσώπου ως επαγγελματία επιτρόπου, ο αριθμός των ασυνόδευτων ανηλίκων ανά επαγγελματία επίτροπο, οι τεχνικές λεπτομέρειες εκπαίδευσης και διαρκούς επιμόρφωσής τους, οι όροι και το περιεχόμενο της σχετικής σύμβασης εργασίας, καθώς και η αμοιβή τους. (άρθρο 28)
8. Αναφέρονται οι λόγοι αναστολής, παύσης και λήξης της επιτροπείας, καθώς και οι περιπτώσεις διαγραφής από το Μητρώο Επαγγελματιών Επιτρόπων, κ.λπ. (άρθρα 29-32)
ΜΕΡΟΣ Δ'

Με τις διατάξεις του Μέρους Δ' του υπό ψήφιση νόμου ρυθμίζονται διάφορα θέματα του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης. Συγκεκριμένα:

1.α. Διευρύνεται η έννοια του όρου "αφερέγγυος εργοδότης" για τη χορήγηση του υφιστάμενου επιδόματος αφερεγγυότητας του εργοδότη που χορηγεί ο ΟΑΕΔ σε εργαζόμενους.
β. Επανακαθορίζονται με ευνοϊκότερους όρους, οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες ο άνεργος διατηρεί την ιδιότητα του ανέργου, ενώ παρακολουθεί πρόγραμμα εκπαίδευσης ή επαγγελματικής κατάρτισης και εισάγονται μεταβατικές διατάξεις για κάποιους διαγραφέντες από τα μητρώα ανέργων του ΟΑΕΔ. Συγκεκριμένα μεταξύ άλλων, παραμένουν εγγεγραμμένοι στα μητρώα ανέργων του Ο.Α.Ε.Δ. οι άνεργοι που είναι εγγεγραμμένοι στα μητρώα ανέργων τουλάχιστον για τέσσερις (4) μήνες κατά το τελευταίο δωδεκάμηνο πριν από την έναρξη του προγράμματος, αντί επί τετραμήνου πριν από την υπαγωγή τους στο πρόγραμμα που ισχύει σήμερα,
Όσοι μέχρι την έναρξη ισχύος του υπό ψήφιση νόμου διαγράφηκαν από τα μητρώα ανέργων του ΟΑΕΔ, επειδή δεν πληρούσαν τις αναφερόμενες προϋποθέσεις, μπορούν να υποβάλουν αίτηση επανεγγραφής στα μητρώα του ΟΑΕΔ, για την αποκατάσταση της συνέχειας της κατάστασης ανεργίας τους από την ανωτέρω διαγραφή και τη συνέχιση της καταβολής του τυχόν δικαιούμενου επιδόματος ανεργίας, αναδρομικά από την ημερομηνία διαγραφής. (άρθρα 33 και 34)

2. Η εφάπαξ οικονομική ενίσχυση, ύψους μέχρι χιλίων (1.000) ευρώ, που χορηγείται σε επιδοτούμενους ή μη ανέργους που δοκιμάζονται ιδιαίτερα από οικονομική ή άλλη αιτία είναι αφορολόγητη, ανεκχώρητη και ακατάσχετη στα χέρια του Δημοσίου ή τρίτων κατά παρέκκλιση κάθε άλλης αντίθετης διάταξης, δεν δεσμεύεται και δεν συμψηφίζεται με βεβαιωμένα χρέη προς τη Φορολογική Διοίκηση και το υπόλοιπο Δημόσιο, τα ασφαλιστικά ταμεία ή τα πιστωτικά ιδρύματα και δεν υπολογίζεται στα εισοδηματικά όρια για την καταβολή οποιασδήποτε παροχής κοινωνικού ή προνοιακού χαρακτήρα. (άρθρο 35)

3. Παρέχεται η δυνατότητα παραχώρησης κατά χρήση ακινήτων: ιδιοκτησίας του ΟΑΕΔ και σε λοιπά νομικά πρόσωπα κοινωφελούς ή
ανθρωπιστικού χαρακτήρα προς χρήση που θα εξυπηρετεί δημόσιο ή κοινωφελή σκοπό, σε φορείς κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας, καθώς και σε δευτεροβάθμιες και τριτοβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις,
φορέων, που εποπτεύονται από το Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα για πολιτιστικές ή αντίστοιχες εκδηλώσεις, δράσεις και ενέργειες συμβατές με το χαρακτήρα των ακινήτων, για βραχυχρόνιο διάστημα.
Οι δαπάνες διαμόρφωσης, συντήρησης, λειτουργίας, έκδοσης πολεοδομικών ή άλλων αδειών κλπ., για τα ανωτέρω ακίνητα βαρύνουν τον φορέα προς τον οποίο γίνεται η παραχώρηση. Με υ.α. μεταξύ άλλων καθορίζονται η διάρκεια της παραχώρησης, το τυχόν αντάλλαγμα, κ.λπ. (άρθρα 36 και 37)

4. Ανατίθεται, στους εκάστοτε οικείους Δήμους, η αρμοδιότητα λειτουργίας και συντήρησης και των ελεύθερων χώρων οικισμών του τέως Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας (ΟΕΚ) και ήδη του Οργανισμού Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού (ΟΑΕΔ), που είναι σε κοινή χρήση (σήμερα η προαναφερόμενη αρμοδιότητα ισχύει αποκλειστικά για τις παιδικές χαρές). (άρθρο 38)
5. Τίθενται θέματα διευκρινιστικού χαρακτήρα, αναφορικά με την ετήσια επιχορήγηση από τον Κρατικό Προϋπολογισμό του κλάδου Ανεργίας – Στράτευσης. (άρθρο 39)
6. Θεσμοθετείται η ηλεκτρονική κοινοποίηση κάθε είδους διοικητικής πράξης και εγγράφου που εκδίδεται απ όλα τα όργανα και τις Υπηρεσίες του ΣΕΠΕ και ρυθμίζεται η διαδικασία αυτής (σήμερα ισχύει η έγγραφη κοινοποίηση). (άρθρο 40)
7. α. Προβλέπεται η συμμετοχή του Συνδέσμου Βιομηχανιών Βορείου Ελλάδος (ΣΒΒΕ) σε όλα τα διοικητικά συμβούλια και συλλογικά όργανα και τις εκπροσωπήσεις της χώρας στο εσωτερικό και εξωτερικό, όπου προβλέπεται συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων, χωρίς να αυξάνεται η τρέχουσα δαπάνη λειτουργίας των οικείων συλλογικών οργάνων.
β. Καθιερώνεται και με τυπικό νόμο η 26η Δεκεμβρίου ως επίσημη αργία. (άρθρα 41- 42)

8. Τροποποιούνται διατάξεις του ν. 4430/2016 για την Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία στα εξής, κατά βάση, σημεία:
α. Μειώνεται το ελάχιστο ποσό του προστίμου για τους Φορείς που παραβαίνουν τις ρυθμίσεις του εν λόγω νόμου από τα χίλια (1.000,00) στα διακόσια (200,00) Ευρώ.
β. Επανακαθορίζονται οι ασφαλιστικές υποχρεώσεις των μελών των Συνεταιρισμών Εργαζομένων. Ειδικότερα, καταργούνται από τότε που ίσχυσαν οι διατάξεις που απάλλασσαν τα μέλη αυτά από οποιαδήποτε υποχρέωση για παράλληλη ασφάλιση και καθορίζονται οι εφαρμοστέες διατάξεις για την παράλληλη ασφάλιση τους εφόσον ασκούν και άλλη επαγγελματική δραστηριότητα.
Επίσης προβλέπεται ότι τα μέλη του Συνεταιρισμού που ασκούν για λογαριασμό αυτού τεχνικές ή οικοδομικές εργασίες, για την άσκηση των οποίων υπάγονται στις ειδικές διατάξεις του ΣΤ' Κεφαλαίου του Κανονισμού Ασφάλισης του τέως ΙΚΑ – ΕΤΑΜ, υπάγονται στην ασφάλιση του τέως ΙΚΑ – ΕΤΑΜ για κύρια ασφάλιση και υγειονομική περίθαλψη και του τέως ΕΤΕΑΜ για επικουρική ασφάλιση, και από 1.1.2017 στην ασφάλιση του ΕΦΚΑ και του ΕΤΕΑΕΠ.
Εάν από την εφαρμογή των νέων ασφαλιστικών υποχρεώσεων προκύψουν οφειλές των ασφαλισμένων και των εργοδοτών, αυτές δεν επιβαρύνονται με προσαυξήσεις και τυχόν πρόστιμα, εφόσον εξοφληθούν εντός εξαμήνου από την έναρξη ισχύος του υπό ψήφιση νόμου. Εάν δεν εξοφληθούν εντός της εξάμηνης προθεσμίας, επιβαρύνονται με προσαυξήσεις μετά τη λήξη αυτής. (άρθρο 43)

9. α. Επανακαθορίζεται η διαδικασία αξιοποίησης της ακίνητης περιουσίας που περιήλθε βάσει των διατάξεων του άρθρου 47 του ν. 4386/2016 και του άρθρου 9 του ν. 4052/2012 από το Υπουργείο Υγείας και τις Διοικήσεις Υγειονομικών Περιφερειών (ΔΥΠΕ) στο Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης. Παράλληλα καταργείται το Συμβούλιο Κοινωνικής Κατοικίας και Αξιοποίησης Περιουσίας του Υπουργείου Υγείας.
β. Ορίζεται ότι η ισχύς των συμβάσεων μεταξύ του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και των φορέων παροχής συγκοινωνιακού έργου, κατ' εφαρμογή των οριζομένων διατάξεων για τη δωρεάν ή με μειωμένο κόμιστρο μετακίνηση ειδικών κατηγοριών πληθυσμού, αρχίζει την 1η Ιανουαρίου του έτους αναφοράς, ανεξαρτήτως της ημερομηνίας υπογραφής των συμβάσεων και έκδοσης των υπουργικών αποφάσεων. (άρθρα 44- 45)

10. Εφαρμόζονται και στους πολίτες τρίτων χωρών στους οποίους χορηγείται άδεια διαμονής για ανθρωπιστικούς λόγους, οι ρυθμίσεις του ν.δ. 162/1973 περί μέτρων προστασίας υπερηλίκων και χρονίως πασχόντων ατόμων και του άρθρου 22 του ν.2646/1998 περί προγραμμάτων εισοδηματικών ενισχύσεων που αφορούν την οικογένεια, τη μητρότητα, το παιδί, τα Άτομα με Ειδικές Ανάγκες κ.λπ.). (άρθρο 46)
11. Καθορίζεται με κ.υ.α. η διάθεση, διαχείριση και κατανομή των καθαρών εσόδων του Ειδικού Κρατικού (Πρωτοχρονιάτικου) Λαχείου Κοινωνικής Αντίληψης για κοινωνικές πολιτικές σε ν.π.δ.δ. και ν.π.ι.δ. μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, κατά τα ειδικώς οριζόμενα. (άρθρο 47)
12. Αυξάνονται τα μέλη του Δ.Σ. του Ε.Κ.Κ.Α. από 7 σε 11. (άρθρο 48)
13. Πραγματοποιηθείσες δαπάνες του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης ή δαπάνες που βαρύνουν τον προϋπολογισμό του εν λόγω Υπουργείου, οι οποίες αφορούν τη λειτουργία, συντήρηση και επέκταση του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος του ΣΕΠΕ (ΟΠΣ-ΣΕΠΕ), την προμήθεια καυσίμων για τη διενέργεια ελέγχων από το ΣΕΠΕ, δαπάνες ηλεκτρικής ενέργειας, ύδρευσης, τηλεπικοινωνιών, ενοικίων, προμηθειών και υπηρεσιών, καθαριότητας και φύλαξης θεωρούνται σύννομες, κατά παρέκκλιση κάθε γενικής ή ειδικής διάταξης, και εφόσον δεν έχουν πληρωθεί, δύνανται να πληρώνονται από τις πιστώσεις του ανωτέρω προϋπολογισμού. (άρθρο 49)
14. Τροποποιούνται διατάξεις του Οργανισμού του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (π.δ. 134/2017) ως προς τις αρμοδιότητες οργανικών μονάδων του εν λόγω Υπουργείου.
(άρθρο 50).
 

Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ