Τα ψιλά γράμματα της Ανάλωσης Κεφαλαίου

Του Οικονομικού Επόπτη του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών, φοροτεχνικού, Παναγιώτη Παντελή

Σε συνεργασία με τον Φοροτεχνικό Παναγιώτη Τσουκαλά-Τζίκα


Εν αναμονή της ψήφισης του φορολογικού νομοσχεδίου όπου θα αναφέρονται όλες οι αλλαγές που μας απασχολούν, καθώς επίσης και το άνοιγμα της εφαρμογής για αίτηση για το επίδομα θέρμανσης στην Α.Α.Δ.Ε. έως τις 15/11/2019, θα ανοίξουμε μία παρένθεση για να ασχοληθούμε με την υπόθεση της ανάλωσης κεφαλαίου που μας ταλαιπωρεί από τότε που ξεκίνησαν να «παίζουν» τα τεκμήρια πρωταγωνιστικό ρόλο στη φορολογία εισοδήματος.

Αρκετές φορές, στην προσπάθεια επίκλησης εισοδημάτων από προηγούμενα έτη γίνονται παρερμηνεύσεις και ξεκινούν τα προβλήματα, αναφορικά με το ποιο είναι τελικά το πραγματικό κεφάλαιο που έχει ο φορολογούμενος σαν απόθεμα στη διάθεσή του, και μπορεί να το επικαλεστεί, ώστε να καλύψει τη διαφορά που προκύπτει στην περίπτωση που τα φορολογούμενα εισοδήματά του είναι τα τεκμαρτά και όχι τα πραγματικά.

Στο σημερινό μας άρθρο λοιπόν, θα θέλαμε να σταθούμε σε κάποιες λεπτομέρειες σχετικά με το ποσό που ανάλογα με την πηγή προέλευσής του, θα πρέπει να λάβουμε υπόψιν και να το συμπληρώσουμε στο αντίστοιχο πεδίο του πίνακα της ανάλωσης κεφαλαίου. Θα πρέπει όμως να ξεκαθαρίσουμε μερικά βασικά σημεία σχετικά με το κομμάτι της ανάλωσης κεφαλαίου προηγουμένων ετών.

Πως γίνεται ο προσδιορισμός της Ανάλωσης Κεφαλαίου;

Για να δούμε εάν υπάρχει κεφάλαιο το οποίο μπορούμε να επικαλεστούμε, θα πρέπει να δημιουργήσουμε έναν πίνακα στον οποίο συμπληρώνουμε όλα τα εισοδήματα που έχουμε αποκτήσει στο παρελθόν από οποιαδήποτε πηγή και αυξάνουν την περιουσιακή μας κατάσταση, καθώς επίσης και όλες τις δαπάνες απόκτησης των περιουσιακών στοιχείων, αλλά και τις τεκμαρτές, όπως ορίζονταν την κάθε χρονιά στον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος. Είναι πολύ σημαντικό, λόγω του φαινόμενου της πολυνομίας στη χώρα μας, ο φορολογούμενος να επικαλεστεί τη βοήθεια κάποιου έμπειρου φοροτεχνικού για την ορθή συμπλήρωση του πίνακα ανάλωσης κεφαλαίου, ώστε να έχει τα μέγιστα επιθυμητά αποτελέσματα, διότι έχουν επέλθει πολλές και συνεχόμενες αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού τεκμηρίων όλα αυτά τα χρόνια.

Μέχρι ποιο έτος γίνεται η Ανάλωση κεφαλαίου;

Δεν υπάρχει περιορισμός μέχρι πόσα χρόνια πίσω θα πρέπει να πάμε, υπό την προϋπόθεση όμως να υπάρχουν στο αρχείο όλες οι φορολογικές δηλώσεις και τα εκκαθαριστικά τους και τα έτη τα οποία επικαλούμαστε να είναι συνεχόμενα. Επίσης δεν υπάρχει περιορισμός από ποιο έτος πρέπει να ξεκινήσουμε, πάντοτε υπό την ισχύ της προϋπόθεσης ότι τα έτη είναι συνεχόμενα.

Εισόδημα από Ακίνητη Περιουσία

Στην περίπτωση που κάποιος φορολογούμενος δηλώνει στη δήλωσή του εισόδημα από ακίνητη περιουσία, θα πρέπει να δηλώσει το καθαρό ποσό στον πίνακα της ανάλωσης κεφαλαίου. Δηλαδή, το ποσό που εισέπραξε και δήλωσε στον πίνακα 4 του Εντύπου Ε1 μείον το 5% που του αναγνωρίζει ο νόμος της φορολογίας εισοδήματος ως έξοδα – δαπάνες συντήρησης του ακινήτου. Το καθαρό αυτό ποσό μπορούμε να το δούμε και στο εκκαθαριστικό της εκάστοτε φορολογικής δήλωσης.

Ποσό από Σύναψη Δανείου

Στην περίπτωση που ο φορολογούμενος είχε συνάψει κάποια δάνειο και θέλει να επικαλεστεί το ποσό του δανείου, θα πρέπει να εξεταστούν κάποιες παράμετροι προτού συμπληρωθεί το ποσό στον πίνακα της ανάλωσης, όπως για παράδειγμα το είδος του δανείου που επικαλούμαστε, αν είναι δηλαδή στεγαστικό, καταναλωτικό, επιχειρηματικό κ.λπ. Εάν για παράδειγμα, ο φορολογούμενος είναι ελεύθερος επαγγελματίας και έχει συνάψει επιχειρηματικό δάνειο το 2009 και το 2018 έδειξε ζημιά φορολογικά, η κάλυψη του φορολογητέου εισοδήματος, που είναι τεκμαρτό, δε μπορεί να γίνει από το ποσό του συγκεκριμένου δανείου, αφού θεωρείται ότι είχε αποκτηθεί για τις ανάγκες της επιχείρησης. Εάν όμως το δάνειο που είχε πάρει τότε είχε χαρακτηριστεί ως καταναλωτικό θα μπορούσε να το επικαλεστεί.

Ασφαλιστικές Εισφορές στα Ταμεία

Με βάση τον προηγούμενο νόμο της φορολογίας εισοδήματος Ν.2238/1994, έως το οικονομικό έτος 2011 το φορολογητέο εισόδημα για επίκληση στους ελεύθερους επαγγελματίες θεωρούνταν τα κέρδη που δηλώθηκαν μείον τις υποχρεωτικές εισφορές που καταβλήθηκαν στο εκάστοτε ασφαλιστικό ταμείο και δηλώθηκαν στον κωδικό 053-4 του πίνακα 8 στο Έντυπο Ε1. Αντίθετα, τα οικονομικά έτη 2012-3 μειώνουν το φόρο σε 10% επί των καταβαλλομένων εισφορών και από το οικονομικό έτος 2014 έως και σήμερα οι καταβαλλόμενες εισφορές λειτουργούν αφαιρετικά στα ακαθάριστα έσοδα της επιχείρησης.

Έσοδα από Πώληση Περιουσιακού Στοιχείου

Σε περίπτωση που ο φορολογούμενος απέκτησε έσοδο από την πώληση αυτοκινήτου, κατοικίας, κινητού πράγματος αξίας άνω των 10.000 ευρώ, ομόλογα, έντοκα γραμμάτια, μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων κ.λπ., θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στο ποσό που θα δηλωθεί στον πίνακα ανάλωσης κεφαλαίου. Εάν ο φορολογούμενος δεν επικαλεστεί το έτος απόκτησης του περιουσιακού στοιχείου που θεωρείτο τεκμήριο εκείνη τη χρονιά, θα πρέπει να βάλει μόνο σαν ποσό διάθεσης περιουσιακού στοιχείου τη θετική διαφορά που προκύπτει μεταξύ πώλησης και αγοράς. Εάν ο φορολογούμενος επικαλεστεί στην ανάλωση και το έτος απόκτησης του περιουσιακού στοιχείου που θεωρείτο τεκμήριο εκείνη τη χρονιά, τότε στον πίνακα της ανάλωσης δεν συμπληρώνει τη διαφορά μεταξύ πώλησης και αγοράς, αλλά τα ποσά ολόκληρα της απόκτησης και της πώλησης του περιουσιακού στοιχείου.

Τέλος, υπάρχει μία σειρά ποσών τα οποία δε θεωρούνται εισόδημα, αλλά παρόλα αυτά μπορεί να τα χρησιμοποιήσει ο φορολογούμενος για να καλύψει τα τεκμήρια του. Ενδεικτικά είναι:

  • Κέρδη ΠΡΟΠΟ, ΤΖΟΚΕΡ, ΚΙΝΟ
  • Εφάπαξ από τον ασφαλιστικό φορέα λόγω σύνταξης
  • Αποζημίωση απόλυσης
  • Αποζημίωση ασφαλιστικής εταιρίας
  • Κοινωνικό μέρισμα
  • Διατροφή που εισπράττει ο ένας σύζυγος από τον άλλο μετά από διαζύγιο
  • Δωρεά ή γονική παροχή χρηματικών ποσών.

Σαφώς, επειδή το βάρος της απόδειξης το φέρει ο φορολογούμενος, όπως αναφέρει και ο Κ.Φ.Δ. Ν.4174/2013, θα πρέπει για την κάθε πηγή εισοδήματος προς επίκληση, που αναφέρεται στον πίνακα ανάλωσης κεφαλαίου, να υπάρχει και το ανάλογο επίσημο έγγραφο που θα πιστοποιεί την πράξη αυτή.

Πηγή: www.e-forologia.gr